MARÍA BALLESTEROS

Celebrar a educación, para as persoas que sempre tivemos acceso a ela, resulta difícil. É como valorar a extraordinaria sorte de abrir a billa e que saia auga potable —e até quente— ou que teñamos un teito baixo o que durmir todas as noites. Os humanos afacémonos moi axiña ao bo e moitas veces non o apreciamos de todo ata que xa non o temos e, entón si, sentimos que era un grande ou pequeno privilexio.

Para axudar a afinar a vista e o entendemento nestes casos, un dos remedios máis eficaces é darlle a volta ás cousas, miralas desde outra perspectiva, poñernos nuns zapatos distintos aos nosos… e desde esa posición ollar o mundo, a ver que pasa.

Se miramos á educación, podemos concluír, quizais, que é un ben case universal porque a maioría dos nenos e mozos do mundo van á escola ou ao instituto, é verdade, pero se pensamos en que no planeta o número de persoas en idade escolar anda polos 1.600 millóns, a minoría que non ten maneira de ir a escola é moita, moitísima xente.

A ONU, que declarou o 24 de xaneiro Día Internacional da Educación, calcula que esa minoría son nada menos de 244 millóns de crianzas e xente moza. É como se a toda a poboación de España, Portugal, Francia, Alemaña e Ucraína xunta se lle negase o dereito humano á educación. Que pasaría entón? Habería que facer unha revolución. Ou dúas. Como vos sentiriades vós nos zapatos deses cativos?

Crecer por dentro

A Declaración Universal dos Dereitos Humanos, que recolle o que os países recoñeceron en 1948 como os dereitos básicos das persoas, di que a educación, que debe ser gratuíta e obrigatoria na formación elemental, ten como fin o «pleno desenvolvemento da personalidade humana». É como dicir que sen educación somos unha semente que non consegue converterse en planta vizosa ou unha crisálide que non é quen de saír do seu casulo en forma de bolboreta. Normal que sexa un dereito básico. Sen educación non crecemos por dentro. Non crecemos abondo. Por iso hai que tela; tela e mantela.

Perder o acceso a educación non é difícil. Pasou, como recordaredes, na pandemia de covid. Quedar na casa para tentar controlar os contaxios obrigou a que as clases fosen telemáticas e moitos nenos, tanto aquí como noutros países, tiveron dificultades para seguilas porque os seus medios —conexión a internet, ordenador, tableta…— e as súas casas non estaban preparados para iso. Se cadra vos pasou a vós. Ou, se cadra, podedes imaxinar tamén o que é estar neses zapatos.

Outras crianzas quedaron directamente fóra do sistema escolar —unha de cada tres, segundo Unicef— porque as escolas pecharon e con elas as opcións de aprender. E as que tiveron aínda peor sorte perderon até a opción de volver ás aulas cando reabriron ou acabaron condenadas a matrimonios para os que non tiñan nin idade nin vontade. Eses zapatos son ben difíciles de calzar.

Tamén na educación as nenas saen moitas veces peor paradas, por iso este ano a ONU quixo acordarse especialmente delas. En concreto das nenas e mozas de Afganistán. Desde que os países occidentais abandonaron ese Estado, en agosto do 2021, e os talibáns volveron ao poder, as cativas afgás non poden acceder a educación secundaria e, desde decembro, ademais, as mozas teñen tamén restrinxido o acceso á universidade. O que a elas lles están roubando é o que nós deberiamos celebrar, é a auga potable —e até quente— que sempre temos con só abrir a billa.

Compartir en Compartir en Facebook Compartir en Twitter Compartir en WhatsApp

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.

ACEPTAR
Aviso de cookies